سایت WHOIS چیست؟ بررسی مالکیت دامنه، اطلاعات دامنه با هویز
شناسایی مالکیت دامنه ها و اطلاعات مربوط به آنها از اهمیت بسیاری برخوردار است. سایت whois ابزاری کاربردی و رایگان است که این امکان را فراهم می کند تا بتوانیم اطلاعات مالکیت دامنه ها را به سرعت بررسی کنیم و از جزئیات مربوط به ثبت دامنه مطلع شویم. در این مقاله اسپاد سرور، به صورت جامع به معرفی سایت whois و اطلاعات ذخیره شده در آن، کاربردها، مزایا و تفاوت های آن با ابزارهای مشابه می پردازیم.
سایت whois چیست؟
سایت whois یک پایگاه داده آنلاین است که اطلاعات مربوط به ثبت دامنه های اینترنتی را ذخیره و ارائه می کند. این سایت ها بر پایه پروتکل whois کار می کنند که نوعی سیستم پرس وجو برای دریافت اطلاعات ثبت دامنه ها است. اولین نسخه های این پروتکل در اوایل دهه ۱۹۸۰ میلادی معرفی شدند و امروزه توسط نهادهای رسمی مانند ICANN و رجیسترارها مدیریت می شوند.
ساختار داده های ذخیره شده در whois شامل جزئیات مالک دامنه، تاریخ ثبت و انقضا، وضعیت دامنه، اطلاعات DNS و مشخصات رجیسترار ارائه دهنده خدمات ثبت است. نهادهایی چون ICANN (Internet Corporation for Assigned Names and Numbers) و رجیسترارهای رسمی، مسئولیت جمع آوری و به روزرسانی این اطلاعات را دارند.
مقاله پیشنهادی: استعلام مالکیت دامنه سایت | راهنمای کامل و تخصصی اسپاد سرور
اطلاعات ذخیره شده در سایت whois
اطلاعاتی که در پایگاه داده سایت whois ذخیره میشوند شامل موارد زیر است:
- نام مالک دامنه، آدرس ایمیل، شماره تماس و آدرس فیزیکی
- تاریخ ثبت دامنه و تاریخ انقضای آن
- اطلاعات سرورهای DNS مرتبط با دامنه
- وضعیت دامنه مانند فعال، منقضی شده یا قفل شده
- نام و اطلاعات رجیسترار ثبت دامنه
برخی دامنهها ممکن است به دلیل استفاده از خدمات حفظ حریم خصوصی یا Privacy Protection، برخی از این اطلاعات را به صورت محدود و محرمانه نگه دارند. در ادامه هر بخش به صورت ساده و قابل فهم توضیح داده می شود.
-
Domain Name — نام دامنه
این بخش نشان می دهد که چه دامنه ای مورد جستجو قرار گرفته است.
مثال:
example.com
مقاله پیشنهادی: ساخت شناسه ایرنیک (NIC.ir) برای ثبت دامنه .ir
-
Registrar — پیدا کردن شرکت ثبت کننده دامنه با سایت whois
Registrar شرکت یا سازمانی است که دامنه از طریق آن خریداری شده است.
مثال ها:
GoDaddy، Namecheap، IranServer، ParsData
این بخش معمولا بدون رنگ یا با یک علامت i (اطلاعات) نمایش داده می شود.
-
Creation Date، Expiration Date، Updated Date — تاریخ های دامنه
این سه بخش معمولا تاریخ های زیر را ارائه می دهند:
- Creation Date → تاریخ ثبت اولیه دامنه
- Expiration Date → تاریخ انقضای دامنه
- Updated Date → آخرین زمان تغییر اطلاعات دامنه
رنگ های رایج:
- سبز: دامنه فعال و دارای زمان کافی تا انقضا
- زرد: نزدیک به انقضا یا نیازمند توجه
- قرمز: منقضی شده یا در آستانه ی انقضا
مقاله پیشنهادی: دامنه .ae | راهنمای دامنه امارات + قوانین ثبت و خرید دامنه AE امارات متحده عربی
-
Domain Status — وضعیت دامنه و پروتکل های کنترلی در سایت whois
در این بخش معمولا چندین خط وضعیت (Status Codes) نمایش داده می شود. این وضعیت ها هر کدام یک پروتکل یا قانون از سمت ICANN یا Registrar هستند که نحوه ی عملکرد دامنه را مشخص می کند.
نمونه های رایج سایت whois:
| وضعیت | معنی | معمولا با چه رنگی نمایش داده می شود؟ |
| clientTransferProhibited | دامنه قفل شده و قابل انتقال نیست | 🔴 قرمز یا ⚠️ هشدار |
| clientUpdateProhibited | امکان تغییر اطلاعات وجود ندارد | 🔴 |
| clientDeleteProhibited | دامنه قابل حذف نیست | 🟡 |
| ok | دامنه فعال و بدون محدودیت است | 🟢 سبز |
| autoRenewGrace | در دوره ی تمدید خودکار است | 🟡 |
| redemptionPeriod | دامنه منقضی شده، قابل بازگردانی است. | 🔴 |
این وضعیت ها بر پایه استانداردهای EPP (Extensible Provisioning Protocol) تعریف شدند. هرکدام رفتار خاصی را کنترل می کنند. مثلا جلوگیری از سرقت دامنه، جلوگیری از انتقال، یا حفظ امنیت دامنه.
-
Name Servers (DNS) — مشخص شدن نیم سرور در سایت whois
این بخش نشان می دهد دامنه از چه DNSهایی استفاده می کند. DNS وظیفه دارد دامنه را به سرور اصلی متصل کند.
مثال:
ns1.example.com
ns2.example.com
رنگ ها:
- آبی یا خاکستری: مقدار استاندارد و معمولی
- سبز: پاسخ گو و صحیح
- قرمز: اگر بررسی شود و مشکل داشته باشد (مثلا DNS وجود نداشته باشد)
مقاله پیشنهادی: ست نشدن دامنه روی هاست جدید
-
Registrant / Admin / Tech Contact — اطلاعات تماس مالک و مدیریت
اگر حریم خصوصی دامنه فعال نباشد، WHOIS این بخش ها را نمایش می دهد:
- نام مالک
- آدرس
- ایمیل
- شماره تماس
اما در اکثر دامنه ها اطلاعات به شکل زیر مخفی است:
REDACTED FOR PRIVACY
🔐 معمولا با نماد:
قفل یا رنگ خاکستری → یعنی اطلاعات خصوصی هستند.
-
DNSSEC — وضعیت امنیت DNS
DNSSEC فناوری امنیتی DNS است که با امضای دیجیتال باعث افزایش امنیت دامنه می شود.
دو وضعیت دارد:
- enabled (سبز) → امنیت فعال
- disabled (خاکستری) → امنیت غیرفعال (متداول در بیشتر دامنه ها)
مقاله پیشنهادی: دریافت اینماد | چگونه اینماد بگیریم؟ | آموزش دریافت اینماد (enamad)
-
بخش IP و موقعیت جغرافیایی (در برخی سایت ها)
در بعضی سرویس های سایت whois، با کلیک روی دامنه، اطلاعاتی درباره سرور میزبان نیز نمایش می دهد:
- کشور
- دیتاسنتر
- رنج IP
- ایمیل بخش Abuse
- نقشه موقعیت سرور (گاهی)
این اطلاعات تاثیر مستقیمی روی WHOIS اصلی ندارند اما برای تحلیل سرور مفید هستند.
اگر نیاز به راهنمایی برای خرید هاست اقتصادی و دامنه و سرور مجازی دارید، متخصصان با تجربه اسپاد سرور آماده خدمت به شما هستند. برای تماس با ما، روی “تماس با اسپاد سرور” کلیک کنید.
سایت whois
نمادها و رنگ های سایت whois دقیقا چه معنایی دارند؟
| نماد / رنگ | معنی |
| 🟢 سبز | وضعیت طبیعی و بدون مشکل |
| 🟡 زرد | هشدار یا نزدیک شدن به پایان اعتبار |
| 🔴 قرمز | مشکل جدی (مثل انقضای دامنه یا خطا در DNS) |
| ⚠️ علامت تعجب | نیاز به بررسی بیشتر |
| 🔐 قفل | اطلاعات مخفی یا دامنه قفل شده |
| ℹ️ آیکون اطلاعات | توضیحات یا جزئیات بیشتر قابل مشاهده است |
کاربردهای سایت whois
سایت whois ابزار مهمی برای بررسی مالکیت دامنه ها و تحلیل وضعیت آنهاست. کاربردهای اصلی آن شامل موارد زیر می شود:
- بررسی مالکیت دامنه قبل از خرید یا فروش برای اطمینان از اعتبار دامنه
- کمک به رفع مشکلات حقوقی و امنیتی در فضای وب
- شناسایی مالک سایت های مخرب یا ارسال کننده اسپم
- پیگیری تمدید یا انقضای دامنه های حیاتی برای کسب و کارها
- استفاده در تحقیقات فنی و تحلیل های امنیت سایبری
برای خرید سرور مجازی با امکانات حرفهای و پشتیبانی قوی می توانید به این صفحه مراجعه کنید.
مزایای استفاده از سایت whois
استفاده از سایت whois مزایای فراوانی دارد که در زیر به چند مورد از آن ها اشاره می کنیم:
- دسترسی سریع و رایگان به اطلاعات کامل دامنه ها.
- اطمینان از اصالت مالکیت دامنه برای جلوگیری از کلاهبرداری.
- ایجاد شفافیت در فضای اینترنت و کاهش سو استفاده ها.
- امکان کنترل و نظارت بر وضعیت دامنه ها.
مقاله پیشنهادی: گواهینامه ssl چیست و نسخه رایگان آن چگونه کار می کند؟
مقایسه سایت whois با سایر ابزارهای مرتبط
سایت whois گاهی با ابزارهای دیگری مثل DNS Lookup و IP Lookup مقایسه می شود. تفاوت اصلی بدین صورت است:
- WHOIS: ارائه دهنده اطلاعات مالکیتی دامنه ها و مشخصات ثبت کننده
- DNS Lookup: نمایش اطلاعات مربوط به سرورهای DNS و رکوردهای دامنه
- IP Lookup: اطلاعات مربوط به آدرسهای IP و مکان جغرافیایی
از مزایای WHOIS می توان به جامع بودن اطلاعات مالکیتی اشاره کرد، اما گاهی به دلیل محدودیت های حفظ حریم خصوصی ممکن است بعضی دیتا در دسترس نباشند. سایت های معتبری مثل whois.icann.org و whois.com از بهترین منابع خدمات WHOIS هستند.
سوالات متداول درباره سایت whois
اطلاعات whois چقدر دقیق و بروز است؟
اطلاعات سایت whois به وسیله رجیسترارها به روز می شود، اما گاهی ممکن است تاخیر در به روزرسانی رخ دهد، به همین دلیل توصیه می شود از منابع معتبر و به همراه بررسی های مکمل استفاده کنید.
آیا اطلاعات whois همیشه عمومی است؟
برخی اطلاعات عمومی هستند، اما با توجه به قوانین حفظ حریم خصوصی و خدمات Privacy Protection، ممکن است اطلاعات مالک واقعی دامنه مخفی بماند.
چگونه می توان اطلاعات خصوصی در WHOIS را پنهان کرد؟
خدماتی تحت عنوان محافظت از حریم خصوصی (Privacy Protection) توسط رجیسترارها ارائه می شود که اطلاعات حساس را مخفی می کند و از نمایش آن ها در whois جلوگیری می کند.
آیا سایت whois برای تمام دامنه ها یکسان است؟
خیر، دسترسی و نوع اطلاعات در سایت های whois مختلف وابسته به رجیسترار و نوع دامنه متفاوت است.
چه زمانی باید از سایت whois استفاده کرد؟
زمانی که نیاز به شناسایی مالک دامنه، بررسی وضعیت دامنه یا تحلیل امنیتی دارید، سایت whois یکی از بهترین منابع است.
نتیجه گیری
سایت whois ابزاری حیاتی و کاربردی برای دسترسی سریع و رایگان به اطلاعات مالکیت دامنه ها است. این سایت به کاربران، کسب و کارها و متخصصان امنیتی کمک می کند. تا به راحتی به دیتای دقیق دامنه دسترسی داشته باشند و از سو استفاده و مشکلات احتمالی جلوگیری کنند. با شناخت درست و استفاده موثر از whois، می توان شفافیت و امنیت فضای وب را بیشتر نمود و در خرید و فروش دامنه ها تصمیمات دقیق تری گرفت.
